เครื่องคิดเลขเศษส่วน
3/4 + 1/6 = 11/12 · 0.(3) = 1/3 และ 1/3 = 0.(3)
วิธีใช้
- ในแท็บคำนวณ พิมพ์ตัวเลขสองตัว (เศษส่วนอย่าง 3/4 จำนวนคละอย่าง 1 3/4 หรือทศนิยม) แล้วเลือก +, −, × หรือ ÷
- ในแท็บแปลง พิมพ์ตัวเลขหนึ่งตัวเพื่อทำอย่างต่ำ ดูเป็นจำนวนคละ หรือแปลงทศนิยมอย่าง 0.(3) เป็นเศษส่วน
- ดูคำตอบในรูปอย่างต่ำ พร้อมรูปจำนวนคละและทศนิยม กดคัดลอกผลลัพธ์เพื่อนำไปวาง
วิธีคำนวณ
บวกและลบ: a/b ± c/d = (a·d ± c·b) / (b·d) แล้วทำอย่างต่ำ ถ้าตัวส่วนเท่ากัน บวกหรือลบตัวเศษได้เลย
คูณ: a/b × c/d = (a·c) / (b·d) หาร: a/b ÷ c/d = (a·d) / (b·c) คือคูณด้วยส่วนกลับ การหารด้วยศูนย์ไม่มีความหมาย
ทำอย่างต่ำ: หารทั้งตัวเศษและตัวส่วนด้วย ห.ร.ม. เช่น 12/18 ÷ 6 = 2/3
จำนวนคละ: หารตัวเศษด้วยตัวส่วน ผลหารเป็นจำนวนเต็ม เศษเป็นตัวเศษใหม่ 7/4 = 1 3/4
ทศนิยมเป็นเศษส่วน: 0.75 = 75/100 = 3/4 ทศนิยมซ้ำ a.b(c) เท่ากับ (abc − ab) / (10^len(b) × (10^len(c) − 1)) ดังนั้น 0.(3) = 3/9 = 1/3 ทุกการคำนวณใช้จำนวนเต็มที่แม่นยำ จึงไม่มีการปัดเศษ
ตัวอย่างการคำนวณ
ทุกผลทำเป็นอย่างต่ำแล้ว จำนวนคละแสดงเฉพาะเมื่อค่ามากกว่า 1 หรือน้อยกว่า −1 และไม่ใช่จำนวนเต็ม
| การคำนวณ | ผลลัพธ์ | จำนวนคละ | ทศนิยม |
|---|---|---|---|
| 3/4 + 1/6 | 11/12 | - | 0.91(6) |
| 5/6 − 1/4 | 7/12 | - | 0.58(3) |
| 2/3 × 9/10 | 3/5 | - | 0.6 |
| 3/5 ÷ 9/10 | 2/3 | - | 0.(6) |
| 1 3/4 + 2 1/2 | 17/4 | 4 1/4 | 4.25 |
| 0.(3) | 1/3 | - | 0.(3) |
| 12/18 | 2/3 | - | 0.(6) |
วิธีพิมพ์ตัวเลข
- เศษส่วน: 3/4 เศษส่วนติดลบ: -3/4
- จำนวนคละ: 1 3/4 (เว้นวรรคระหว่างจำนวนเต็มกับเศษส่วน) ติดลบ: -1 3/4
- ทศนิยม: 0.75 ใช้จุลภาคก็ได้ 0,75 เท่ากับ 0.75
- ทศนิยมซ้ำ: ใส่ตัวเลขที่ซ้ำในวงเล็บ 0.(3) หมายถึง 0.333... และ 1.2(34) หมายถึง 1.2343434...
- จำนวนเต็ม: 5
เรื่องรูปทศนิยม
ทุกเศษส่วนเป็นทศนิยมรู้จบอย่าง 0.125 หรือทศนิยมซ้ำอย่าง 0.(142857) เครื่องคิดเลขหาชุดที่ซ้ำด้วยการหารยาว ถ้าชุดยาวเกิน 40 หลัก (เช่น 1/97 ซ้ำทุก 96 หลัก) จะแสดง 40 หลักแรกและบอกว่าปัดเศษ
การแปลง 0.(9) เป็น 1 นั้นถูกต้อง: 0.999... กับ 1 เป็นจำนวนเดียวกัน
คำถามที่พบบ่อย
ใส่จำนวนคละอย่างไร
พิมพ์จำนวนเต็ม เว้นวรรค แล้วตามด้วยเศษส่วน: 2 1/2 ถ้าเป็นจำนวนคละติดลบ ใส่เครื่องหมายลบข้างหน้า: -2 1/2 หมายถึงลบสองครึ่ง
พิมพ์ทศนิยมซ้ำได้ไหม
ได้ ใส่ตัวเลขที่ซ้ำในวงเล็บ: 0.(3) คือหนึ่งในสาม 0.1(6) คือหนึ่งในหก และ 0.(142857) คือหนึ่งในเจ็ด
ทำไม 0.(9) เท่ากับ 1
ตามกฎทศนิยมซ้ำ 0.(9) = 9/9 และ 9/9 คือ 1 ดังนั้น 0.999... กับ 1 เป็นสองวิธีเขียนจำนวนเดียวกัน
ถ้าผลเป็นจำนวนเต็มจะแสดงอย่างไร
แสดงเป็นจำนวนเต็ม เช่น 3 ไม่ใช่ 3/1 เศษส่วนที่ตัวส่วนเป็น 1 ก็คือจำนวนเต็ม
ผลลัพธ์แม่นยำไหม
แม่นยำ เครื่องคิดเลขใช้จำนวนเต็มขนาดเท่าไรก็ได้ ไม่ใช้ทศนิยมลอยตัว 1/3 + 1/6 จึงได้ 1/2 พอดี และตัวเศษตัวส่วนที่ใหญ่มากก็ยังถูกต้อง
เศษส่วนแบบไหนได้ทศนิยมรู้จบ
เศษส่วนอย่างต่ำจะเป็นทศนิยมรู้จบเมื่อตัวส่วนมีตัวประกอบเฉพาะแค่ 2 และ 5 เช่น 3/8 = 0.375 นอกนั้นเป็นทศนิยมซ้ำ